Nghị định 347/2026/NĐ-CP sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 15/9/2026, trong đó điều chỉnh một số quy định tại 4 nghị định liên quan đến quản lý nhà nước. Đáng chú ý, nghị định mới sửa đổi một số nội dung của Nghị định 105/2025/NĐ-CP về việc thực hiện Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ. Các thay đổi tập trung vào trách nhiệm nghiệm thu PCCC, thẩm quyền kiểm tra của cơ quan chức năng và trình tự thực hiện các đợt kiểm tra định kỳ.
Mục lục
Chủ đầu tư chịu trách nhiệm về kết quả nghiệm thu PCCC
Một trong những nội dung đáng chú ý là việc điều chỉnh trách nhiệm của chủ đầu tư và chủ sở hữu công trình trong quá trình nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy.
Theo quy định mới, chủ đầu tư hoặc chủ sở hữu phải trực tiếp tổ chức nghiệm thu PCCC đối với dự án, công trình thuộc phạm vi áp dụng và chịu trách nhiệm trước pháp luật về kết quả nghiệm thu.
Trước khi đưa công trình vào vận hành, chủ đầu tư còn phải thực hiện khai báo trên hệ thống Cơ sở dữ liệu về phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ và truyền tin báo cháy theo quy định.
Đối với phương tiện giao thông thuộc diện phải nghiệm thu PCCC, chủ phương tiện có trách nhiệm tổ chức nghiệm thu và chịu trách nhiệm pháp lý về kết quả. Khi đưa phương tiện vào hoạt động, chủ phương tiện phải gửi thông báo bằng văn bản tới cơ quan quản lý chuyên ngành.
Phân định lại thẩm quyền kiểm tra PCCC
Nghị định 347 cũng điều chỉnh quy định về cơ quan có thẩm quyền tiến hành kiểm tra PCCC, trong đó phân định trách nhiệm giữa cơ quan Công an và cơ quan chuyên môn về xây dựng thuộc UBND cấp tỉnh.
Cơ quan Công an kiểm tra theo chu kỳ
Theo quy định mới, cơ quan Công an được phân cấp thực hiện kiểm tra định kỳ:
- 1 năm/lần đối với các cơ sở thuộc nhóm 1 theo Phụ lục II, công trình đang thi công thuộc diện phải thẩm duyệt hoặc thẩm định thiết kế PCCC và các phương tiện giao thông thuộc Phụ lục III.
- 2 năm/lần đối với các cơ sở thuộc nhóm 2 theo Phụ lục II.
Ngoài lịch kiểm tra định kỳ, cơ quan Công an có thể tiến hành kiểm tra đột xuất khi phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật, có khiếu nại, tố cáo liên quan đến PCCC hoặc khi cơ quan có thẩm quyền yêu cầu kiểm tra nhằm phục vụ công tác bảo đảm an ninh, trật tự.
Phạm vi kiểm tra được thực hiện theo từng nhóm đối tượng và các nội dung được quy định cụ thể trong Nghị định 105/2025/NĐ-CP.
Cơ quan chuyên môn về xây dựng cũng được giao kiểm tra
UBND cấp tỉnh có trách nhiệm phân công, phân cấp cho cơ quan chuyên môn về xây dựng thực hiện kiểm tra theo phạm vi được giao.
Tần suất kiểm tra được quy định tương tự theo hai nhóm cơ sở:
- Cơ sở nhóm 1: 1 năm/lần.
- Cơ sở nhóm 2: 2 năm/lần.
Cơ quan chuyên môn về xây dựng cũng có thể kiểm tra đột xuất khi phát hiện dấu hiệu vi phạm, có khiếu nại, tố cáo liên quan đến PCCC và cứu nạn, cứu hộ hoặc nhận được yêu cầu phối hợp từ cơ quan có thẩm quyền để phục vụ công tác bảo đảm an ninh, trật tự.
Nội dung kiểm tra được thực hiện theo phạm vi trách nhiệm được phân công tại Nghị định 105/2025/NĐ-CP.
Quy trình kiểm tra định kỳ được quy định cụ thể hơn
Một điểm đáng chú ý khác là Nghị định 347 sửa đổi trình tự thực hiện kiểm tra PCCC định kỳ đối với cơ sở, công trình và phương tiện thuộc phạm vi quản lý.
Theo quy định mới, quy trình gồm các bước chính:
1. Lập kế hoạch kiểm tra
Trước ngày 15/12 hằng năm, cơ quan Công an, cơ quan chuyên môn về xây dựng hoặc UBND cấp xã theo phân cấp phải xây dựng kế hoạch kiểm tra định kỳ cho năm tiếp theo. Kế hoạch có thể được điều chỉnh khi cần thiết.
2. Thông báo trước khi kiểm tra
Cơ quan có thẩm quyền thành lập đoàn kiểm tra hoặc phân công cán bộ thực hiện. Thông báo bằng văn bản về thời gian, nội dung và thành phần tham gia phải được gửi cho đối tượng được kiểm tra ít nhất 3 ngày làm việc trước thời điểm kiểm tra.
3. Tiến hành kiểm tra
Trưởng đoàn hoặc cán bộ được phân công có trách nhiệm công bố thành phần tham gia, nội dung và phương pháp kiểm tra; đồng thời phân công nhiệm vụ cho các thành viên trong đoàn theo thẩm quyền.
4. Lập biên bản
Sau khi hoàn tất kiểm tra, cơ quan thực hiện phải lập biên bản theo Mẫu số PC03 ban hành kèm theo Nghị định.
Nếu đối tượng được kiểm tra không ký biên bản, lý do từ chối ký phải được ghi nhận trực tiếp trong biên bản kiểm tra.
Doanh nghiệp cần lưu ý gì?
Các thay đổi mới đặt trách nhiệm rõ hơn lên chủ đầu tư, chủ sở hữu công trình và chủ phương tiện trong việc bảo đảm điều kiện PCCC trước khi đưa công trình hoặc phương tiện vào hoạt động.
Đối với chủ đầu tư dự án, việc nghiệm thu PCCC không chỉ là bước thủ tục mà còn gắn trực tiếp với trách nhiệm pháp lý về kết quả nghiệm thu và nghĩa vụ khai báo dữ liệu trước khi vận hành công trình.
Bên cạnh đó, việc quy định rõ chu kỳ kiểm tra, thời hạn thông báo trước và trình tự lập biên bản giúp các chủ thể có cơ sở chủ động chuẩn bị hồ sơ, nhân sự và điều kiện phục vụ quá trình kiểm tra.
Nghị định 347/2026/NĐ-CP sẽ có hiệu lực từ ngày 15/9/2026. Doanh nghiệp, chủ đầu tư và chủ sở hữu công trình thuộc phạm vi điều chỉnh cần rà soát lại quy trình nghiệm thu, hồ sơ PCCC và trách nhiệm của các bên để bảo đảm tuân thủ khi quy định mới được áp dụng.